ISSN : 2147 - 0758 Kocaeli Med J
Diyabetli Hastalara Verilen Eğitim ve İzlemlerin Öz-Etkililik Düzeyi ve Sağlık İnancına Etkisi [Kocaeli Med J]
Kocaeli Med J. 2021; 10(1): 171-182 | DOI: 10.5505/ktd.2021.58672

Diyabetli Hastalara Verilen Eğitim ve İzlemlerin Öz-Etkililik Düzeyi ve Sağlık İnancına Etkisi

Selda Arslan1, Mustafa Kılıç2, Mustafa Toğan3
1Necmettin Erbakan Üniversitesi, Hemşirelik Fakültesi, Konya, Türkiye
2Selçuk Üniversitesi,Hemşirelik Fakültesi, Konya, Türkiye
3Beyhekim Devlet Hastanesi, İç Hastalıkları Anabilim Dalı, Konya, Türkiye

GİRİŞ ve AMAÇ: Araştırmanın amacı tip 2 diyabetli hastalarda planlı bir diyabet eğitim programının ve izlemlerin hastaların sağlık inancına, öz-etkililiğe ve metabolik değerlere etkisini incelemektir.
YÖNTEM ve GEREÇLER: Bu araştırma tek kör, ön-son test paralel dizayn, yarı deneyseldir. Araştırmanın örneklemini 24 deney, 24 kontrol grubu olmak üzere toplam 48 hasta oluşturmuştur. Veri toplamada, diyabetli hastalara ilişkin “Sosyo-demografik Veri Formu”, “Diyabette Sağlık İnanç Modeli Ölçeği” ve “Öz-etkililik Ölçeği” kullanılmıştır. İlk izlem sonrası deney grubuna 12 hafta süreyle planlı diyabet eğitimi ve izlemi programı uygulanmıştır.
BULGULAR: 12 haftanın sonunda hem müdahale hem kontrol gruplarının HbA1c düzeyi ve açlık kan şekeri değerlerinde iyileşmeler olurken, müdahale grubundaki HDL ve trigliserit düzeylerinde iyileşmeler, kontrol grubundaki LDL, total kolesterol seviyelerindeki artışlar ve diyastol seviyelerindeki düşüşler anlamlı olarak bulunmuştur. Her iki grubunda öz-etkililik ölçeği fiziksel egzersiz alt boyutu hariç diğer boyutlarda aldıkları puanlarda ve sağlık inanç modeli engeller ve ciddiyet alt boyutlarındaki artış müdahale grubunda, yararlar ve engeller alt boyutlarındaki artış ise kontrol grubunda anlamlı bulunmuştur.
TARTIŞMA ve SONUÇ: Diyabetli hastalara verilen planlı eğitimlerin ve izlemlerin, hastaların sağlık inançlarını pozitif yönde etkilediği, öz-etkililiğin alt boyut puan ortalamalarında olumlu yönde artış olduğu ve bazı metabolik değerlerin sonuçlarında olumlu bir etki yarattığı görülmüştür.

Anahtar Kelimeler: Diyabet, eğitim, öz-etkililik, sağlık inancı.

Effect of Education and Monitoring on Level of Diabetic Patients' Self-efficacy and Health Beliefs

Selda Arslan1, Mustafa Kılıç2, Mustafa Toğan3
1Necmettin Erbakan University, Nursing Faculty, Konya
2Selcuk University, Nursing Faculty, Konya
3Beyhekim State Hospital, Medical Diseases Division, Konya

INTRODUCTION: The purpose of study was to determine the effect of a planned educational program on health beliefs, self efficiency and metabolic control in type 2 diabetes patients.
METHODS: This study was a single blind, pre-post test parallel design, semi-experimental study. 50 individuals, 25 of which were in the experimental and 5 were in the control group consisted the sample of the study. “Sociodemographic data form” regarding diabetes patients and “Health Belief Model Inventory” ‘Self-efficiency in Diabetes Scale’ were used as data collection forms. After the initial monitoring, planned diabetes education and monitoring program was administered to the experimental group during 12 weeks.
RESULTS: At the end of 12 weeks, both intervention and control groups improved in HbA1c and fasting blood glucose values, while the HDL and triglyceride levels in the intervention group improved significantly, the LDL and total cholesterol levels increases and the decreases in diastolic levels were significant in the control group. In both groups, the self-efficacy scale scores inthe other dimensions except the physical exercise sub-dimension; in the health belief model, the incerease in the subscales of severity and obstacles in intervention group and the subscales of severity and benefits in the control group were found to be significant.
DISCUSSION AND CONCLUSION: It has been observed that planned education and follow-up of patients with diabetes have a positive effect on the health beliefs of the patients and that the summation has a positive increase in the mean of the subscale scores and has a positive effect on the results of some metabolic values.

Keywords: Diabetes, education, health beliefs, self-efficacy.

Selda Arslan, Mustafa Kılıç, Mustafa Toğan. Effect of Education and Monitoring on Level of Diabetic Patients' Self-efficacy and Health Beliefs. Kocaeli Med J. 2021; 10(1): 171-182

Sorumlu Yazar: Selda Arslan, Türkiye
LookUs & Online Makale